Sektory dużych szans

Świat się zmienia, ale my pomożemy Ci za nim nadążyć! W projekcie Kierunek – Rozwój wspieramy m.in. zdobywanie kompetencji cyfrowych i zielonych, które są kluczowe już dziś i będą niezbędne w przyszłości. To ważny atut, bo są one związane z tzw. sektorami rosnącymi. To branże, które dynamicznie się rozwijają i w najbliższych latach będą generować nowe miejsca pracy oraz zwiększone zapotrzebowanie na konkretne kompetencje – w tym właśnie zielone i cyfrowe.

Praca w tych branżach daje atrakcyjne perspektywy, ale też wymaga nieustannego dostosowywania się do nowych technologii i zasad odpowiedzialności środowiskowej. 

Sektory rosnące związane z zielonymi kompetencjami to m.in :

• energetyka odnawialna – fotowoltaika, wiatr, biomasa, energia wodna,
• efektywność energetyczna – modernizacja budynków, audyty energetyczne, termomodernizacja,
• zrównoważone budownictwo – materiały ekologiczne, energooszczędne technologie,
• gospodarka obiegu zamkniętego (GOZ) – recykling, ponowne wykorzystanie surowców,
• ochrona środowiska i klimatu – monitoring, audyty środowiskowe, edukacja ekologiczna,
• zrównoważony transport i elektromobilność – pojazdy elektryczne, ładowanie,
• rolnictwo ekologiczne i precyzyjne 4.0 – technologie przyjazne środowisku.

Sektory rosnące związane z kompetencjami cyfrowymi:

• IT i nowe technologie – programowanie, AI, chmury obliczeniowe,  cyberbezpieczeństwo,
• e-commerce i marketing cyfrowy – analityka internetowa, SEO, kampanie marketingowe,
• fintech i bankowość cyfrowa – blockchain, płatności online, dane finansowe,
• przemysł 4.0 – automatyzacja, robotyka, Internet rzeczy,
• usługi edukacyjne online i e-learning – platformy kursowe, cyfrowe treści edukacyjne,
• e-zdrowie: telemedycyna, aplikacje zdrowotne, systemy danych medycznych,
• zarządzanie danymi i analityka – big data, business intelligence, data science.

Kompetencje cyfrowe – pewniej w cyfrowym świecie

Kompetencje cyfrowe to fundament nowoczesnego rynku pracy – szeroki zestaw umiejętności pozwalających efektywnie, bezpiecznie i krytycznie korzystać z technologii informacyjno-komunikacyjnych. Wobec postępującej cyfryzacji obejmują one zarówno podstawowe umiejętności techniczne, jak i zaawansowane kompetencje analityczne, twórcze i społeczne, co wpływa na naszą sytuację  m.in. na rynku pracy.  Kompetencje cyfrowe obejmują:

wiedza i świadomość:

• znajomość podstaw działania systemów informatycznych, aplikacji i narzędzi cyfrowych,
• rozumienie procesów cyfrowej transformacji i ich oddziaływania społecznego,
• orientacja w takich tematach jak: sztuczna inteligencja, big data, automatyzacja, chmura obliczeniowa czy internet rzeczy (IoT).

umiejętności praktyczne:

• obsługa oprogramowania biurowego, systemów obsługi klienta, narzędzi do pracy zdalnej i platform e-learningowych,
• wyszukiwanie, analizowanie i przetwarzanie informacji w sposób selektywny i krytyczny,
• tworzenie treści cyfrowych: np. materiałów multimedialnych,  
• podstawy programowania, zarządzanie danymi i wykorzystanie narzędzi AI.

postawy i odpowiedzialność:

• świadomość zagrożeń cyfrowych: ochrona prywatności, cyberbezpieczeństwo, przeciwdziałanie dezinformacji,
• gotowość do ciągłego uczenia się nowych technologii i adaptacji,
• odpowiedzialność cyfrowa – etyczne korzystanie z zasobów cyfrowych, 

przykłady popularnych szkoleń i kursów:

• podstawy obsługi komputera i internetu,
• obsługa biurowych programów komputerowych,
• tworzenie i zarządzanie stronami internetowymi,
• praca zdalna i narzędzia do współpracy online,
• cyberbezpieczeństwo dla pracowników,
• automatyzacja procesów z wykorzystaniem AI i narzędzi no-code,
• analityka danych w biznesie,
• social media i marketing cyfrowy.

przykłady popularnych kierunków  studiów podyplomowych:

• informatyka i technologie cyfrowe,
• zarządzanie projektami IT,
• cyfrowy marketing,
• data science i analiza danych,
• bezpieczeństwo informacji i systemów informatycznych,
• UX/UI design,
• inżynieria danych,
• nowe media i komunikacja cyfrowa.

Kompetencje zielone – rozwój w rytmie planety

Kompetencje zielone to wiedza, umiejętności i postawy, które umożliwiają funkcjonowanie w sposób przyjazny dla środowiska, wspierający zrównoważony rozwój i transformację w kierunku gospodarki niskoemisyjnej. Obejmują one kompetencje techniczne, społeczne i etyczne:

wiedza i świadomość:

• świadomość przyczyn zmian klimatycznych i ich skutków,
• wiedza o zasadach gospodarki obiegu zamkniętego (GOZ) i zrównoważonego rozwoju,
• znajomość przepisów środowiskowych, technologii przyjaznych środowisku i OZE.

umiejętności praktyczne:

• projektowanie i wdrażanie rozwiązań ekologicznych w miejscu pracy,
• optymalizacja procesów w celu oszczędzania energii, surowców i ograniczania emisji,
• obsługa technologii wspierających ekotransformację, np. systemy monitoringu zużycia energii, technologie recyklingu, systemy (OZE).

postawy i wartości:

• odpowiedzialność za wpływ działań indywidualnych i zbiorowych na środowisko,
• gotowość do zmiany nawyków konsumenckich i zawodowych na bardziej zrównoważone,
• zaangażowanie w działania proekologiczne.

przykłady popularnych szkoleń i kursów:

• gospodarka o obiegu zamkniętym (GOZ),
• efektywność energetyczna w firmie i domu,
• ekologiczne zarządzanie odpadami,
• zrównoważony rozwój w biznesie,
• certyfikaty środowiskowe (np. ISO 14001),
• zielone zamówienia publiczne,
• ograniczanie śladu węglowego i ESG,
• ekotrendy w branży (np. w produkcji, budownictwie),
• zarządzanie środowiskowe i audyty ekologiczne,
• ekoprojektowanie i produkcja niskoemisyjna.

przykłady popularnych kierunków studiów podyplomowych:

• zarządzanie środowiskiem i OZE,
• ekoenergetyka i technologie ekologiczne,
• zrównoważone rolnictwo i agroekologia,
• architektura zrównoważona, zielone budownictwo,
• prawo ochrony środowiska,
• ekologia i edukacja ekologiczna,

Zobacz, na co warto postawić

Według ekspertów, to właśnie kompetencje cyfrowe i zielone będą miały decydujące znaczenie w nadchodzących latach.

World Economic Forum: The Future of Jobs Report 2025 Analizuje zmiany w zatrudnieniu do 2030 r., wskazując duży wzrost zapotrzebowania na kompetencje cyfrowe i zielone. Według raportu, 44 proc. umiejętności pracowników ulegnie znaczącym zmianom w ciągu 5 lat. Największy wzrost popytu odnotowują: umiejętność pracy z AI, analiza danych oraz kompetencje cyfrowe ogólne. Kompetencje związane z zieloną transformacją rosną w siłę w sektorach przemysłowym, energetycznym i logistycznym.

OECD: Digital Economy Outlook 2024 (Vol. 1) wskazuje na kluczową rolę kompetencji cyfrowych i AI oraz omawia wyzwania związane z cyberbezpieczeństwem, dostępem do technologii i narzędzi online.

OECD: Digital Economy Outlook 2024 (Vol. 2) autorzy raportu wskazują, że technologie cyfrowe mogą zwiększać efektywność energetyczną i promować gospodarkę obiegu zamkniętego (GOZ). 

OECD: Skills Outlook 2023: Skills for a Resilient Green and Digital Transition raport podkreśla, że kompetencje cyfrowe i zielone muszą być rozwijane razem – transformacje technologiczna i ekologiczna zachodzą równolegle, wymagając od ludzi nie tylko technicznych umiejętności, ale też zdolności do wyciągania wniosków dotyczących wpływu tych działań na środowisko. 

OECD: Employment Outlook 2024: The Net-Zero Transition and the Labour Market Transformacja ku gospodarce niskoemisyjnej wymaga intensywnego rozwoju umiejętności – zarówno tych cyfrowych, jak i środowiskowych. Bez przekwalifikowania pracowników, zwłaszcza z branż wysokoemisyjnych i o niskich kwalifikacjach, rynek pracy nie sprosta wyzwaniom przyszłości.

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości: Bilans Kapitału Ludzkiego (2022) kompetencje cyfrowe mają coraz większe znaczenie: ponad połowa dorosłych Polaków używa Internetu do nauki – to jedna z najbardziej rozwijających się form edukacji nieformalnej, rośnie zapotrzebowanie na kursy IT, szkolenia z nowych technologii online i rozwój umiejętności cyfrowych w sektorze MŚP, firmy częściej poszukują pracowników z kompetencjami ekologicznymi (np. w zakresie gospodarki obiegu zamkniętego)  – szczególnie z sektora energetycznego i produkcyjnego.

Konfederacja Lewiatan: Zielone kompetencje i miejsca pracy w Polsce w perspektywie 2030 roku (2022)  Raport przewiduje, że w sektorze czystej energii może powstać nawet 300 tys. nowych miejsc pracy do 2030 r., zwłaszcza w branży OZE, efektywności energetycznej, infrastruktury ekologicznej i ochrony środowiska. Skuteczna zielona edukacja łączy kompetencje techniczne z miękkimi (np. strategicznym myśleniem, adaptacyjnością, współpracą). Instytucje szkoleniowe muszą dostosować  programy nauczania do potrzeby zielonego rynku pracy.